Ευθύς και πλάγιος λόγος στην ελληνική γλώσσα

Ευθύς και πλάγιος λόγος  στην ελληνική γλώσσα

Ο ευθύς και ο πλάγιος λόγος μπορεί να αποτελέσει πηγή σύγχυσης για τους μαθητές, διότι η μετάδοση ενός μηνύματος μπορεί πραγματοποιηθεί με ποικίλους τρόπους, είτε με την επανάληψη των ομιλούμενων λέξεων (ευθύς λόγος), είτε αναφέροντας τις ομιλούμενες λέξεις (πλάγιος λόγος).

Ευθύς ονομάζεται ο λόγος που:

  • Εκφέρεται άμεσα είτε από κάποιον ομιλητή, είτε ανάμεσα σε δύο ή περισσότερους συνομιλητές

  • Μεταφέρεται σε κάποιο τρίτο πρόσωπο όπως ακριβώς ειπώθηκε από τον ομιλητή, στην περίπτωση αυτή χρησιμοποιούμε εισαγωγικά-γραπτός λόγος.

Όταν σε ένα κείμενο ή σε μια διήγηση αναφέρονται ακριβώς τα λόγια που είπε κάποιος, τότε λέμε ότι αποδίδονται σε Ευθύ Λόγο. Για παράδειγμα: “Κώστα δώσε μου το βιβλίο!”

Πλάγιος ονομάζεται ο λόγος που:

  • Τα λόγια ενός ομιλητή μεταφέρονται όχι όπως ακριβώς ειπώθηκαν, αλλά αλλαγμένα
  • Τα λόγια κάποιου άλλου αποδίδονται από εμάς Για παράδειγμα: Ο Κώστας είπε να του δώσεις το βιβλίο.

Κατά τη μετατροπή του λόγου από ευθύ σε πλάγιο γίνονται οι παρακάτω αλλαγές: 

  • Προσθήκη ονομάτων στα πρόσωπα
  • Χρήση συνδέσμων συνδέσμων για την ένωση των προτάσεων
  • Χρήση ρημάτων όπως ρώτησε, απάντησε, είπε κ.ά.
  • Μετατροπή των κύριων προτάσεων σε εξαρτημένες
  • Αλλαγή του προσώπου των ρημάτων από πρώτο/δεύτερο σε τρίτο (π.χ. ήθελα → ήθελε)
  • Πριν από τα λόγια του προσώπου που μιλά, χρησιμοποιούμε ρήματα όπως λέει, ρωτάει, ανακοινώνει, υποστηρίζει, ζητά, παρακαλεί, απαντά
  • Παράλειψη εισαγωγικών και παυλών
  • Μερικές φορές, αλλαγή του χρόνου του ρήματος (π.χ. πήραν → είχαν πάρει) Αλλαγή χρονικών επιρρημάτων και ανωνυμιών:
  • εγώ - αυτός
  • αυτός - εκείνος
  • τώρα – τότε
  • αύριο – την επόμενη μέρα  
  • σήμερα – την ίδια μέρα
  • χθες – την προηγούμενη ημέρα
  • αυτή τη στιγμή – εκείνη τη στιγμή

Υλικό με ασκήσεις και δραστηριότητες για την κατανόηση και μετατροπή του ευθύ και πλάγιου λόγου μπορείτε να βρείτε στο ψηφιακό βιβλίο με τίτλο "ΕΙΚΟΝΟΚΑΡΤΕΣ - Ευθύς και Πλάγιος Λόγος"

By Κασσωτάκη Αλίκη 


Γράψτε ένα σχόλιο

Τα σχόλια πρέπει να εγκριθούν πριν εμφανιστούν.


Διαβάστε επίσης στο Blog

Κατανόηση και Χρήση Μεταφορικού Λόγου - Ιδιωματισμοί
Κατανόηση και Χρήση Μεταφορικού Λόγου - Ιδιωματισμοί

Έχετε ποτέ συνειδητοποιήσει πόσους πολλούς ιδιωματισμούς χρησιμοποιούμε στην καθημερινότητα μας;

Πώς γίνεται ο τοίχος να έχει αυτιά; Κατάπιε την γλώσσα του στην πραγματικότητα; Ή μπορούμε πραγματικά να βάλουμε και τα δυο μας πόδια σε ένα παπούτσι; Οι παραπάνω είναι μερικές καθημερινές φράσεις που συναντάμε κυρίως στον προφορικό αλλά και στον γραπτό λόγο. Οι περισσότερες, αν όχι όλες οι γλώσσες έχουν πολλούς ιδιωματισμούς. Για να κατανοήσουμε τον προφορικό ή το γραπτό λόγο μιας γλώσσας, είναι σημαντικό να κατανοήσουμε τους ιδιωματισμούς της.
Διαβάστε περισσότερα
Χρονικός προσανατολισμός - Μαθαίνοντας την ψηφιακή και αναλογική ώρα
Χρονικός προσανατολισμός - Μαθαίνοντας την ψηφιακή και αναλογική ώρα

Ο χρονικός προσανατολισμός είναι μια γνωστική δομή που αφορά την επεξεργασία των πληροφοριών από τη σύγκριση γεγονότων σε σχέση με το χρονικό διάστημα που λαμβάνουν χώρα. Περιλαμβάνει κριτικές δεξιότητες του χρόνου και είναι σημαντικός για τον σχεδιασμό, την οργάνωση, την επικοινωνία, και την τήρηση αρχείων. Ενισχύει τη μελέτη της τέχνης, της επιστήμης, των μαθηματικών και της φυσικής αγωγής και θεωρείται μια βασική διάσταση της ανθρώπινης λειτουργίας.
Διαβάστε περισσότερα
Διαταραχή της άρθρωσης - Άρθρωση του φωνήματος /s/
Διαταραχή της άρθρωσης - Άρθρωση του φωνήματος /s/

Ο όρος άρθρωση αναφέρεται στην παραγωγή ήχων, η οποία περιλαμβάνει τις συντονισμένες κινήσεις των χειλιών, της γλώσσας, της γνάθου, της μαλακής υπερώας και του αναπνευστικού συστήματος.

Υπάρχουν πολλά διαφορετικά νεύρα και μυς που χρησιμοποιούνται για την παραγωγή της ομιλίας.

Οι ήχοι των συμφώνων παράγονται με τη στένωση ή την απόφραξη σε κάποιο σημείο της φωνητικής οδού, κατά τη διάρκεια της παραγωγής του ήχου. Αντίθετα, ο ήχος ενός φωνήεντος παράγεται με μια σχετικά ανοικτή φωνητική οδό.
Διαβάστε περισσότερα

Νέα & Ενημερώσεις

Αρχείο .PDF

Το υλικό μας διατίθεται αποκλειστικά σε ψηφιακή μορφή

 - Το ψηφιακό υλικό που ετοιμάζουμε είναι φιλικό προς το περιβάλλον, καθώς είναι κατάλληλα δομημένο ώστε μόνο ένα μέρος τους να χρειάζεται εκτύπωση. 

 - Το ψηφιακό υλικό μπορεί να αποκτηθεί όπου, όποτε και από όποιο μέσο επιθυμούμε. 

 - Το ψηφιακό υλικό είναι πιο ευέλικτο, καθώς αποτελείται από φύλλα εργασίας ειδικά διαμορφωμένα για εκτυπώσεις. 

 - Το ψηφιακό υλικό μας ανανεώνεται διαρκώς, καθώς κάθε τίτλος εμπλουτίζεται κάθε χρόνο με νέες δραστηριότητες και φύλλα εργασίας.